Gjashtë librat që nuk duhet të mungojnë në bibliotekën e fëmijëve

Kjo javë nisi me një risi të ëmbel dhe të bukur sic vogëlushët janë. Programi më i ri në televizionet shqiptare ''Nën kurthin e Piter Pan'' nën drejtimin e Alketa Vejsiut dhe kujdesin e vecantë të Vera Grabockës, jo vetem qe përbëri një nga lajmet me të mirëpritura dhe interesante të fillim javës, por frymëzoi ''Një tufë rrezesh nëpër RE'' të dedikonte këtë të shtunë një artikull mbi letërsinë e fëmijëve.

Vogëlushët janë thesari më i cmuar i familjes dhe kujdesi për librat të cilet ata duhet të lexojnë është i vecante nga të gjithë të rriturit që i dedikojnë kohë mirërritjes së tyre. Librat e rinj për fëmije, më shumë të përkthyer e tek- tuk të shkruar rishtazi prej autorëve shqiptar duket se pushtojnë raftet e bibliotekave. Letërsia bashkëkohore ka vlerat e saj për vetë  natyralitetin me të cilin i bën fëmijët të zhyten në botën e tyre, por sot dëshiroj t'ju kujtoj gjashtë libra të cilët i kemi adhuruar të gjithë gjatë vegjëlisë sonë, si një tringëllimë për kujtesën që mos të harrojmë t'ia prezantojmë të vegjëlve të familjeve tona.

Së pari, një nga librat që thërret sinqeritet fëminor dhe mban aromën e një morie lojërash dhe ngjarjesh argëtuese, të cilat të zgjojnë kërshërinë e të bëjnë të lodrosh nëpër to është ‘’Aventurat e Tom Sojerit’’ nga Mark Twain. Ky është një nga librat më të lexuar të letersisë së fëmijëve dhe i parapelqyeri jo vetëm i të gjithë fëmijëve që do e lexojnë, por edhe i të rriturve të cilët me siguri brenda vetes dëshirojnë t’i rikthehen këtij libri e ta rrëmbejnë edhe një herë si të ishin ende të vegjël. Tom Sojeri është heroi i fantazisë së cdo të vogli, i cili në kohët tona për fat të keq shpenzon më shumë kohë mes argetuesëve elektronik e më pak kohë në rrëmujën dhe bukurinë e natyrës si vetë Tomi. Tomi ka aftesinë të bëhet një mik i ngushtë, i cili me naivitetin e një fëmije dhe capkënllëqet e tij rrëfen lojërat, argëtimet, prapësirat dhe ëndrrat e një fëmije të mencur dhe gazmor.

Së dyti, një roman i cili i mëson femijët mbi rëndësinë e të qënit zemërgjerë, bujar dhe të dhuruarin e mirësisë prej thellësisë së zemrës.''Heidi'' u botua për herë të parë më 1881 nga autorja zviceriane Johanna Sypri. Historia e Heidit, vajzës që me miqësine e saj, dashurinë dhe përkujdesjen shëroi Klaren, miken e saj, jep mesazhin e jashtëzakonshëm se miqësia e vërtetë është një dhuratë e vyer në jetën tonë. Fëmijët mund ta kenë parë këtë histori të përshatur në një film vizatimor, por libri mbetet një tjetër magji.

Së treti, një nga autorët më të mirë shqiptar dhe më të dashur nga të rriturit, i cili në krijimtarinë e tij të mrekullueshme i ka kushtuar një hapësirë dhe të vegjëlve. Romani ‘’Shpella e Piratëve’’ nga Petro Marko është një libër që zgjon tek fëmijët shpirtin e aventurës. Një përshkrim magjepsës, një histori mbërthyese dhe një nga ata libra, historia e të cilit do i mësojë fëmijët më shumë nga arkeologjia dhe historia shqiptare.  Ky është një libër që nuk duhet t’i shpëtojë as leximeve të të rriturve të cileve nuk i ka rënë në dorë kur ishin ende të vegjël. Petro Marko mrekullon të vegjël e të mëdhenj!

Së katërti, një roman për fëmijë, i cili do të pasurojë botën emocionale dhe shpirtërore të fëmijëve është ‘’Princesha e vogel’’ shkruar nga Frances H. Burnett. Ky liber fsheh brenda vetes një histori rrënqethëse, e cila prek emocionet njerëzore, i bën fëmijët më të ndjeshëm dhe jep mesazhin më kuptimplotë rreth të cilit duhet të rrotullohet bota: Të shohim përtej vetes sonë. Ky është një roman, i cili lë kujtime dhe mesazhe të forta për gjithë jetën. Një libër për të mos u humbur kurrsesi.

Së pesti, si mund të mungonte një liber me karakter legjendar, i cili zgjon interesin mbi historinë, botën e legjendave dhe ndihmon në pasurimin e fantazisë së fëmijëve? Libri ‘’Kalorësit e tryezës së rrumbullakët’’ i përshtatur për fëmijë dhe i shqipëruar mjeshtërisht nga Nasi Lera është një nga librat për të cilët fëmijët do t’ju jenë mirënjohës pasi të rriten. Ky është një libër,i cili të pushton me magjinë dhe madhështinë e tij dhe ndihmon në pasurimin e dijeve të të voglit mbi legjendat dhe historinë.

Së fundi por jo nga rëndësia, kësaj liste e cila mund të zgjaste pambarimisht nuk mund të mos i shtoja një tjetër autor shqiptar, Mitrush Kutelin dhe librin ‘’Tregime të mocme shqiptare’’. Ky është një nga ata libra, të cilët nga dashuria me të cilën lexohen fëmijët i përfundojnë me një frymë. Gjuha e bukur e Kutelit, përshtatja e jashtëzakonshme e tregimeve të trashëguar prej vitesh e vitesh me rradhë dhe kujdesi me të cilin e ka trajtuar këtë pjesë të letërsisë shqipe, e cila mund të përbëjë një nga më të rëndësishmet ethemeleve të letersisë sonë është e adhurureshme. Këto tregime mund të lexohen në organizimin e një klubi të vogël libri mes familjarësh dhe gjithë atmosfera e të lexuarit bëhet edhe më argëtuese dhe interesante.

Në përfundim, dëshiroj të theksoj se këto janë një pjesë tepër e vogël e sygjerimeve mbi librat e vogëlushëve. Megjithatë mendoj se do të shërbejnë si një kujtesë jo vetëm për fëmijërinë tonë, por dhe si propozime për titujt e rradhës ne duartë e vogëlushëve.

Lexohemi të shtunën e ardhshme,

©RE